پاسخ به شایعات دامداری صنعتی؛ از شیرهای آلوده به آنتی‌بیوتیک تا بارداری اجباری دام

۲۱:۱۰ - ۲۲ خرداد ۱۳۹۸


اخیرا در فضای مجازی پیام‌هایی با محتوای هشدار در خصوص آلوده بودن شیر به آنتی‌بیوتیک و موادی از این دست، منتشر می‌شود. تزریق آنتی‌بیوتیک یا افزودن این داروها به برنامه غذایی دام، می‌تواند شیر و گوشتشان را آلوده سازد.


نازنین اخوان: اهمیت ویژه مصرف شیر و دیگر محصولات لبنی در برنامه غذایی روزانه بر کسی پوشیده نیست و بارها توسط پزشکان و متخصصین توصیه شده زیرا این موادغذایی حاوی مقدار زیادی کلسیم هستند که یکی از ارکان مهم جلوگیری از پوکی استخوان و حفظ سلامت دندان‌هاست.

اما همین ماده غذایی که سال‌هاست همه از فوایدش حرف می‌زنند، اگر حاوی آنتی‌بیوتیک باشد، می‌تواند عوارض جبران ناپذیری برای بدن داشته باشد.

مقاومت به آنتی‌بیوتیک با مصرف شیر آلوده

آنتی‌بیوتیک‌ها، گروهی دارو هستند که برای مبارزه با عفونت تجویز می‌شوند.

طبق اطلاعات سایت سازمان جهانی بهداشت (WHO)، امروزه مقاومت نسبت به آنتی‌بیوتیک یکی از مهم‌ترین مشکلات دنیاست که روزانه در سراسر جهان درحال افزایش است.

به گزارش WHO مقاومت به داروهای آنتی‌بیوتیکی منجر به افزایش هزینه درمان، طولانی شدن مدت زمان بستری شدن در بیمارستان و تغییرات صعودی مرگ و میر می‌شود؛ زیرا برای درمان یک عفونت ساده، بدن دیگر به چنین داروهایی جواب نمی‌دهد.

از سوی دیگر، به دلیل استفاده از باکتری‌های مفید برای تولید مشتقات شیر، در صورت وجود آنتی‌بیوتیک در آن، باکتری‌ها امکان رشد نخواند داشت و یا ممکن است کیفیت مواد تولیدی بسیار پایین باشد.

چندی پیش یک متخصص تغذیه و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی، در خصوص همین مساله به فارس گفت: در برخی خوراکی‌ها از جمله شیر برای مخفی کردن و کاهش آلودگی‌ها، آنتی‌بیوتیک به آن اضافه می‌کنند که ممکن است مصرف آن سبب ایجاد آلرژی در فرد شود.

فرزاد شیدفر ضمن اشاره به استفاده از آنتی‌بیوتیک برای از بین بردن عفونت‌های داخل شیر در دامداری‌ها گفت: برخی از این مراکز برای مخفی کردن یا کاهش آلودگی، آنتی‌بیوتیک به تغذیه دام اضافه می‌کنند. ممکن است بدون این که فرد بداند آنتی‌بیوتیک مصرف کرده، بدنش به این دارو مقاومت پیدا کند.


در راستای همین موضوع، سید بهمن نقیبی، مدیر کل دفتر بهداشت و مبارزه با بیماری‌های دامی سازمان دامپزشکی، به خبرآنلاین می‌گوید: برای درمان دام ممکن است از آنتی‌بیوتیک‌ها استفاده شود اما در صورت مصرف این دست داروها، بسته به نوع آن، مدت زمان چند روز یا بیشتر منع مصرف وجود دارد و محصولات به دست آمده از آن دام نباید به مصرف عمومی برسد.

یک کارشناس سازمان دامپزشکی، نیز می‌گوید: فراورده‌های خام دامی (شامل گوشت و شیر) در دوره منع مصرف، خارج از دسترس مصرف‌کنندگان قرار می‌گیرد.

سیاوش نیازی ضمن اشاره به این که سازمان دامپزشکی برنامه‌ای تحت عنوان پایش ملی باقی‌مانده‌ها دارد، توضیح داد: درصورتی که بخشی از این محصولات آلوده به آنتی‌بیوتیک در فرایند جمع‌آوری وارد کارخانه‌های فراوری شود، با استفاده از روش‌های رپید مواد دارویی موجود در آن‌ها مشخص می‌شود.

او ادامه داد: ما در برخی کارخانه‌هایی که تحت نظر سازمان دامپزشکی هستند، نماینده داریم که در صورت تشخیص وجود آنتی‌بیوتیک و رسیدن آن به بالاتر از حد مجاز، باید گزارش بدهند. حتی زمانی که لاشه دام از نظر بهداشتی بررسی می‌شود، جای تزریق حذف عمومی شده و بخش‌های دیگر نیز درصورتی که کارشناس تشخیص دهد ممکن است حذف کامل شود.

آیا گاوها را باردار نگه می‌دارند؟


یکی دیگر از مواردی که اشاره به آن اخیرا نگرانی‌های زیادی را به همراه داشته، گمانه‌زنی‌هایی با موضوع باردار نگه داشتن بیشتر از موعد گاوها در دامداری‌ها با هدف استفاده از شیر است که طبیعتا مشکلات و بیماری‌های زیادی برای دام و محصولات خامش به همراه خواهد داشت.

مدیر کل دفتر بهداشت و مبارزه با بیماری‌های دامی در خصوص شبهه‌ای که در مورد این موضوع به وجود آمده است گفت: این که گاو را بیشتر از مدت زمان استاندارد، باردار نگه دارند، اتفاقی غیرعلمی است.

نقیبی ادامه داد: ممکن است که با استفاده از تزریق‌های دارویی منجر به سقط یا زایمان زودرس دام شوند اما تا به حال سابقه نداشته که از این طریق بتوانند مدت زمان بارداری گاو را افزایش دهند.

سیاوش نیازی نیز در خصوص همین موضوع گفت: در دامداری‌ها اغلب گاو را در دو ماه آخر بارداری اصطلاحا خشک می‌کنند چرا که در این دوره شیر دام کم شده و در واقع باردار نگه داشتن گاو کمکی به افزایش شیردهی نمی‌کند. ضمن این که این کار کاملا غیرعلمی است و بارداری هر موجود زنده‌ای مدت زمان مشخصی دارد، اقدام به چنین عملی از نظر اقتصادی نیز نمی‌تواند توجهی داشته باشد.

به طور کلی باردار نگه داشتن گاو علاوه بر این که از نظر علم کاری نشدنی به حساب می‌آید، اگر هم امکان‌پذیر باشد، قطعا سلامت گاو شیرده و گوساله‌ای که می‌تواند منبع درآمد باشد، به شدت به خطر می‌اندازد که جنبه منطقی این قضیه را نیز نقض می‌کند.

۴۷۲۳۴